آیا در این کیهان پهناور تنها هستیم؟ این سوال بزرگی است که جواب به آن می تواند اندیشه و نگاه انسان را به کیهان تغییر دهد.

علم فیزیک – فیزیکدان ایرانی در جست‌و‌جوی موجودات هوشمند فرازمینی
به گزارش دیده بان علم ایران، جواب این سوال امروز از دایره نوشتارهای علمی – تخیلی پا فراگذاشته و موضوع تحقیقاتی روز است. امروزه کیهان شناسان و منجمان پیشنهادهای علمی دارند که به این سوال جواب بدهند. اگر انسان تنها موجود هوشمند عالم نباشد در این صورت سوال این است که چگونه می توانیم آن ها را پیدا کنیم؟

دکتر سهراب راهوار ، استاد دانشکده فیزیک دانشگاه صنعتی شریف در مقاله اخیر خود به این پرسش پرداخته است. پیشنهاد راهوار استفاده از اثر همگرایی گرانشی ضعیف (Gravitational Microlensing) به عنوان تلسکوپ های طبیعی است. طبق پیش بینی نظریه نسبیت عام اجرام در کیهان به صورت لنز گرانشی عمل می کنند و می توانند نور ستاره ها و یا هر منبع دیگری را تقویت کنند.

در حال حاضر سالانه بیش از دو هزار نمونه رصدی از اثر ریز همگرایی گرانشی در جهت هسته کهکشان رصد می شود. ایده درخشان راهوار چنین است: «در صورتی که یکی از این ستاره های لنز شده داری سیاره ای قابل زیست با موجود هوشمند باشد. این تلسکوپ های طبیعی می توانند اطلاعات آن سیاره را تقویت شده به ما برسانند.»

حال سوال این است که ما باید به دنبال چه سیگنالی از این سیاره باشیم. جواب این سوال در ایده طرح SETI وجود دارد. پروژه «ستی» پروژه جستجوگر موجودات هوشمند فرازمین  Search for extraterrestrial intelligence است که به دنبال سیگنال های رادیویی آسمان را رصد می کند. به نوشته تارنمای انجمن فیزیک، ایده این مساحی ها این است که موجودات هوشمند مانند ما انسان ها اطلاعات را در باندهای فرکانسی باریک رادیویی (مانند رادیو، مخابرات، …) قرار داده و منتقل می کنند.

پیشنهاد راهوار این چنین است که همگرایی گرانشی تلسکوپ کمکی پروژه SETI خواهد بود. سیگنال های رادیویی موجودات هوشمند توسط تلسکوپ هایی که طبیعت در اختیار ما قرار داده شده تقویت شده و به ما خواهند رسید.

رصدهای آینده در طول موج رادیویی مانند  Square Kilometre Array  در حالت خوشبینانه معادله درک Drake equation (معادله ای که احتمال وجود موجود هوشمند را محاسبه می کند) می توانند نمونه ای از این سیارات را برای سیگنال معنادار رادیویی رصد کند و دریچه ای جدید برای فهم ما از کیهان بگشاید.